Mất điện khi đang sử dụng thang máy: Hệ thống vận hành và xử lý như thế nào?

Sự cố mất điện là một trong những tình huống khiến nhiều người lo ngại khi sử dụng thang máy. Không ít người cho rằng cabin có thể rơi tự do hoặc gây nguy hiểm cho người bên trong.

Trên thực tế, thang máy hiện đại được thiết kế với nhiều lớp bảo vệ an toàn. Trong điều kiện hệ thống hoạt động bình thường, việc mất điện không khiến cabin rơi tự do, bởi các cơ cấu an toàn sẽ tự động kích hoạt để giữ cabin ổn định.

Thang máy mất điện có thể gây hoang mang cho mọi người 

Điều gì xảy ra khi thang máy bị mất điện?

Khi nguồn điện lưới bị gián đoạn, động cơ kéo sẽ ngừng hoạt động và cabin dừng lại. Đồng thời, hệ thống phanh điện từ sẽ tự động hãm theo nguyên lý "fail-safe" (mất điện thì phanh tự đóng), giúp giữ cabin cố định trên ray dẫn hướng.

Nhờ cơ chế này, cabin không bị lao xuống chỉ vì sự cố mất điện.

Thang máy có tự động về tầng gần nhất không?

Điều này phụ thuộc vào cấu hình và trang bị của từng hệ thống thang máy.

Trường hợp 1: Thang máy được trang bị bộ cứu hộ tự động (ARD)

Hình ảnh minh họa hệ thống ARD

Hiện nay, phần lớn thang máy mới đều được tích hợp bộ cứu hộ tự động (Automatic Rescue Device - ARD).

Khi phát hiện mất điện, ARD sẽ sử dụng nguồn điện dự phòng từ ắc quy hoặc UPS để:

• Đưa cabin di chuyển với tốc độ an toàn đến tầng gần nhất.
• Cân bằng chính xác vị trí cabin với sàn tầng.
• Tự động mở cửa để hành khách rời cabin an toàn.

Sau khi hoàn tất quá trình cứu hộ, thang máy sẽ tạm ngừng hoạt động cho đến khi nguồn điện được khôi phục hoặc có nguồn cấp phù hợp.

Trường hợp 2: Thang máy không được trang bị ARD

Nếu hệ thống không có bộ cứu hộ tự động hoặc nguồn điện dự phòng không hoạt động:

• Cabin sẽ dừng tại vị trí hiện tại.
• Đèn chiếu sáng khẩn cấp (nếu được trang bị) vẫn có thể hoạt động trong một khoảng thời gian.
• Chuông báo động hoặc hệ thống liên lạc nội bộ vẫn có thể sử dụng nếu được cấp nguồn dự phòng.
• Đội ngũ kỹ thuật sẽ thực hiện quy trình cứu hộ theo đúng quy định và quy trình an toàn.

Có nên tự mở cửa khi bị kẹt trong thang máy?

Câu trả lời là không.

Người sử dụng không nên tự ý cạy cửa cabin hoặc tìm cách thoát ra ngoài, bởi:

• Cabin có thể chưa dừng đúng vị trí tầng.
• Khoảng cách giữa cabin và cửa tầng có thể gây nguy cơ té ngã.
• Việc tự ý mở cửa có thể làm tăng rủi ro và gây khó khăn cho công tác cứu hộ

Giữ bình tĩnh và chờ lực lượng kỹ thuật hỗ trợ luôn là phương án an toàn nhất.

Cần làm gì khi gặp sự cố mất điện trong thang máy?

Nếu đang ở trong cabin khi xảy ra mất điện, người sử dụng nên:

• Giữ bình tĩnh.
• Không tự ý cạy cửa hoặc cố gắng thoát ra ngoài.
• Sử dụng nút báo động hoặc hệ thống liên lạc khẩn cấp để thông báo sự cố.
• Chờ đội ngũ kỹ thuật hoặc ban quản lý tòa nhà hỗ trợ.
• Nếu thang máy được trang bị ARD, hãy chờ hệ thống tự động đưa cabin về tầng gần nhất.

Giữ bình tĩnh và sử dụng hệ thống liên lạc khẩn cấp thay vì tự ý cạy cửa cabin

Bảo trì định kỳ giúp hệ thống an toàn luôn sẵn sàng hoạt động

Các thiết bị như bộ cứu hộ tự động (ARD), nguồn điện dự phòng, hệ thống phanh và thiết bị liên lạc khẩn cấp đều cần được kiểm tra, bảo dưỡng định kỳ.

Nếu không được bảo trì đúng quy trình, nguồn điện dự phòng có thể suy giảm dung lượng hoặc thiết bị cứu hộ không hoạt động khi xảy ra sự cố.

Vì vậy, bảo trì định kỳ không chỉ giúp thang máy vận hành ổn định mà còn đảm bảo các hệ thống an toàn luôn sẵn sàng hoạt động trong những tình huống khẩn cấp.